Cumhurbaşkanı  Recep Tayyip Erdoğan, dün akşam 24 Kasım Öğretmenler Günü dolayısıyla düzenlenen programda yaptığı konuşmada, konut kiralarındaki yüksek artışa değindi.

“Hayat pahalılığının ve büyük şehirlerimizdeki fahiş kira artışlarının ücretli çalışanlarımız üzerinde oluşturduğu baskının farkındayız” diyen Erdoğan, sorumluluğu ev sahiplerine atarak “Fakat ev sahiplerinin insaf dışı uygulamalarını bir kenara koyamayız” ifadelerini kullandı.

Dün bir kiracı vatandaşla yaptığı konuşmayı aktaran Erdoğan, “Dedi ki kiracıyım. Ne ödüyorsun dedim. Başkanın dedi, şu anda ev sahibi beni ciddi manada sıkıştırıyor. 2 bin 500 lira veriyorum, şimdi kiramı 7 bin 500 liraya çıkardı. Ya verirsin ya evden çıkarsın diyor. Şimdi, insaf!” dedi.

Erdoğan, söz konusu ev sahibine, “Herhalde o da şimdi dinliyordur beni, sende vicdan var mı diye sormak durumundayım” sözleriyle seslendi.

Erdoğan ayrıca, fahiş fiyat balonunu söndürecek tedbirleri artık hayata geçirdiklerini dile getirdi.KONUT FİYATLARI NE KADAR ARTTI?

Türkiye, son yıllarda dünyada konut fiyatlarının en çok arttığı ülke konumunda.

Merkez Bankası (TCMB) eylül ayı verilerine göre, Türkiye genelinde konut fiyatları son bir yılda yüzde 89,2 arttı. Bu dönemde resmi enflasyon yüzde 61,36 idi.

Faiz indirimleriyle döviz kurlarının ve enflasyonun patlatıldığı son iki yılda ise konut fiyatlarında artış oranı tam yüzde 447’ye ulaştı. Bu dönemde birikimli resmi enflasyon yüzde 206,5 oldu.

TCMB verilerine göre, Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemine geçilen Temmuz 2018’den bu yana ise konut fiyatlarında toplam artış oranı yüzde 897 gibi astronomik bir orana ulaştı. Bu dönemde birikimli resmi enflasyon yüzde 389,3 oldu.

TÜİK verilerine göre, Türkiye genelinde ortalama konut kiraları ise son bir yılda yüzde 101, son iki yılda yüzde 183, son beş yılda yüzde 288 oranında arttı.

Gerçek kira artışları ise TÜİK’in açıkladığı oranın çok üzerinde oldu.

Örneğin; Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi’nin (BETAM) sahibinden.com verilerinden yaptığı hesaplamaya göre ise Eylül 2021 ile Temmuz 2023 arasındaki dönemde ortalama kiralık konut metrakera ilan fiyatı yüzde 472 oranında arttı.

YÜZDE 25’LİK SINIR İŞE YARAMADI

Hükümet, Haziran 2022’de bir düzenlemeye imza atarak, konut kiralarında zam oranına yüzde 25’lik sınır getirdi ancak gerçek kira artışları bu sınırın çok üzerinde olurken yüzbinlerce kiracı ev sahibiyle ya karakolluk ya da davalık oldu.

Hükümet, kiralarla ilgili başka bir önlem almazken, milyonlarca kiracı kaderine terk edildi.

KONUT FİYATLARI NEDEN UÇTU?

Eylül 2021’de Cumhurbaşkanı’nın talimatıyla başlatılan faiz indirim süreci, döviz kurları ve enflasyonla birlikte konut fiyatlarının ve kiraların sıçramasında baş rolü oynadı.

Yangını Rant Kapısına Dönüştürdüler: Yanan Alana Otel, Ormanlık Alana Villa Yapıldı Yangını Rant Kapısına Dönüştürdüler: Yanan Alana Otel, Ormanlık Alana Villa Yapıldı

Düşük faizli krediye erişebilen zenginler, yatırım ya da enflasyondan korunma amaçlı konut alımına yönelince konut fiyatları hızla arttı.

Devletin, vatandaşların barınma hakkını karşılamak üzere yeterli sayıda konut üretiminde bulunmaması, konut krizinde etkili oldu.

İnşaat maliyetlerindeki artış ve konut arzındaki yavaşlama da bu süreçte konut fiyatlarındaki artışta etkili oldu.

Bir diğer neden, yabancılara konut satışının hükümet tarafından teşvik edilmesi oldu. Yabancıların on binlerce konut alımı, başta Antalya ve İstanbul olmak üzere ülke genelinde konut artış hızını artırdı.

Hükümetin teşvikiyle Türkiye’ye sığınmacı akını olması da hem konut fiyatlarını hem de kiraları artıran bir diğer neden oldu.

Özetle, hükümetin son yıllarda uyguladığı politikaların doğrudan sonucu olarak konut fiyatları ve kiralar katlandı.