05.12.2021, 18:33

Çin Türkiye için Örnek Olur mu?

Çin Türkiye için Örnek Olur mu?

ABD ve Çin gibi süper devletlere meydan okuyan çok sayıda devlet var ancak Türkiye dışında dünyaya meydan okuyan bir devlet bilmiyorum. Ne yazık ki bu “meydan okuma” taklit ve benzeşmeyi de beraberinde getirmektedir.

Politikacıların hamaseti, cehaleti anlaşılabilir ancak devlet adına meydan okumaya kalkışmak geçiştirilecek sıradan bir durum olamaz. Çünkü bu durumda alay konusu olan ve itibarsızlaşan sadece politikacılar değil, temsil edilen hükümet veya devlettir.

Türkiye’nin bu tutumunun özellikle ABD ve Avrupa tarafından eleştirilmesi, adeta Türkiye’yi Rusya ve Çin’e yaklaşması için bir gerekçe oluşturmaktadır.

CB Erdoğan’ın “Çin böyle büyümüş. Biz onlardan daha avantajlıyız. Biz pazara daha yakınız” ifadeleriyle ekonomik büyümeye örnek olarak Çin’i vermesi de böyle bir algı oluşturmaktadır.

Sosyalist/komünist bir ülke tasavvur ediliyorsa Çin örnek olarak tartışılabilir. Böyle bir tasavvur yoksa Çin neden örnek verilsin?

Ekonomik model olarak Çin neden model olsun? Bir başarı varsa Çin yönetim sisteminden kaynaklanmıyor mu? 

Bu durumda uluslararası bilinirliği ve güvenilirliği olmayan Türkiye modelinin başarı şansı  olabilir mi?

Çin, ürettiği ürünlerin hammaddesinin %80-90'ını üretirken Türkiye ürettiği ürünlerde hammadde olarak %80-90 dışa bağımlı bir ülkedir. Ayrıca Çin yüksek teknoloji üretip satıyor, Türkiye ne üretip satıyor?

Bilindiği gibi Çin Halk Cumhuriyeti’nin kurucu partisi ÇKP (Çin Komünist Partisi), kurulduğundan bu yana yüz yılı aşkın bir süredir 1,4 milyar nüfusa sahip Çin’i tek başına yönetmektedir.

Mao’nun ölümünün ardından ÇKP’nin liderliğine seçilen Deng Şiaoping, 2013 yılında “Bir Kuşak, Bir Yol” projesiyle alt yapı yatırım hamlelerini başlatarak dikkatleri ülkesine çekti. Özellikle ülke ekonomisini dışarıya açarak uluslararası yatırımcıları ülkesine çekmeyi başardı. 

Buna rağmen otoriter rejimini devam ettirdiği için yoksul halkın durumunda dikkate değer bir iyileşme söz konusu olmadı. Bugün Çin’de işçi günde 1 dolara çalışıyor. 

Örnek alınan ve Türkiye’de yapılmak istenen bu mudur? 

Halkı yoksullaştırıp insanımızın 1 dolara mahkum edilmesi mi planlanıyor?

Halkın refahı tek başına devletin güçlü olmasına bağlı değildir. Çünkü özgürlük ve hukuk güvencesi olmadan halkın ekonomik olarak da refaha ulaşması mümkün değildir. Öncelikle fırsat ve imkân eşitliğinin herkes ve her kesim için sağlanması gerekir. Çin böyle bir ülke midir?

Halkının yoksul olması da Çin’in yoksul ve güçlü olmadığı anlamına gelmez. Aksine başta uzay teknolojisi olmak üzere modern silahları ve ekonomik gücü ile ABD’ye karşı küresel güç olarak konumlanmaktadır.

ABD’nin demokrasi ve insan hakları konusundaki baskı ve dayatmalarına karşı söz konusu gücüyle direnmektedir. Çin lideri Şi, “Çin halkı sadece eski dünyayı yok etmekle kalmadı, aynı zamanda yeni bir dünya yarattı” ve “Çin’i yalnızca sosyalizm kurtarabilir” diyerek askeri ve teknolojik olarak en az ABD kadar Küresel bir aktör olduğunu belirtmektedir.

Kuşkusuz Çin, “kurumsal anlamda çok güçlü ve tarihi çok eskiye dayanan bir otoriter rejim” ile ABD ve Avrupa’ya meydan okuyabilir. Peki Türkiye hangi gücüne dayanarak ABD ve Avrupa’ya meydan okuyor?

Çin’in dahi mevcut otoriter sistemi ile uluslararası siyasette mücadele etmesi ve Batı ile rekabet etmesi uzun vadede düşünülmemektedir. Kaldı ki Çin’de otoriter de olsa sosyalist bir düzen, işleyen kurumlar vardır ve keyfi uygulamalara kapalıdır. 

Eski Türkiye’de de otoriter bir düzen vardı ancak müttefiklerine, komşularına meydan okumuyordu. Otoriter sistem ve ceberut uygulamalarıyla ancak vatandaşına meydan okuyabiliyordu. Bunu da ancak demokrasi ve hukuk devleti iddiasıyla sürdürebiliyordu.

Bugünün Türkiye’sinde ise tanımlayabileceğimiz bir sistem olmadığı gibi eski Türkiye’den ve Komünist Çin’den farklı olarak keyfi uygulamalara dayalı bir yönetim biçimi vardır. Bu durumda tefeciler, soyguncular, kelepirciler dışında bir yatırımcı beklenebilir mi?

Yine sormak isterim ki bir devlet, kuralları ve kurumlarıyla hukuka bağlı değilse yöneticilerin keyfi uygulamalarını önleyecek başka bir güvence olabilir mi?

Sandık ve seçim marifetiyle dahi olsa bir ülkeyi hukuksuzluktan ve keyfi uygulamalardan koruyacak olan kişiler değil, hukuktur ve hukuk kurallarına bağlı kurumlardır.

Peki nerede bu kurumlar?

Türki cumhuriyetler dışında hangi ülkede kurumlar tahrip edilmekte, Tek Adam” keyfiyetine bırakılmaktadır? Çin böyle bir ülke midir?

“Çin örneği” hamasetiyle yeni bir yıkım, talan ve kurumsal tahribatla karşı karşıya olduğumuzu düşünüyorum.

Bu nedenle de sormaya, sorgulamaya, eleştirmeye ve uyarmaya devam edeceğiz. Daha fazla ülkemize ve insanımıza zarar verilmesine seyirci kalamayız. Bu ülke hepimizin ve 85 milyon vatandaşın tamamı bizim insanımız.

Keyfi uygulamalara “Artık yeter!” diyoruz. Türkiye için model ülke Çin değil, gelişmiş Avrupa’dır.

Abdulbaki Erdoğmuş

Yorumlar (0)
7
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 28 Ocak 2022
İmsak 06:44
Güneş 08:12
Öğle 13:22
İkindi 15:58
Akşam 18:22
Yatsı 19:45
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 23 54
2. Konyaspor 22 45
3. Alanyaspor 23 38
4. Adana Demirspor 23 37
5. Fenerbahçe 23 37
6. Beşiktaş 23 36
7. Hatayspor 23 36
8. Başakşehir 22 34
9. Gaziantep FK 22 32
10. Sivasspor 23 31
11. Kayserispor 23 31
12. Karagümrük 23 30
13. Kasımpaşa 23 27
14. Göztepe 23 27
15. Galatasaray 23 27
16. Giresunspor 23 26
17. Antalyaspor 23 24
18. Rizespor 23 22
19. Altay 23 18
20. Ö.K Yeni Malatya 22 16
Takımlar O P
1. Ümraniye 21 45
2. Ankaragücü 21 45
3. Erzurumspor 21 38
4. Bandırmaspor 21 36
5. İstanbulspor 21 36
6. Eyüpspor 20 36
7. Samsunspor 20 33
8. Adanaspor 21 32
9. Manisa Futbol Kulübü 21 28
10. Tuzlaspor 20 27
11. Keçiörengücü 21 26
12. Gençlerbirliği 21 26
13. Boluspor 19 24
14. Kocaelispor 21 24
15. Menemen Belediyespor 21 23
16. Altınordu 21 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 21 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 23 57
2. Liverpool 22 48
3. Chelsea 24 47
4. M. United 22 38
5. West Ham United 23 37
6. Arsenal 21 36
7. Tottenham 20 36
8. Wolverhampton Wanderers 21 34
9. Brighton 22 30
10. Leicester City 20 26
11. Aston Villa 21 26
12. Southampton 22 25
13. Crystal Palace 22 24
14. Brentford 23 23
15. Leeds United 21 22
16. Everton 20 19
17. Norwich City 22 16
18. Newcastle 21 15
19. Watford 20 14
20. Burnley 18 12
Takımlar O P
1. Real Madrid 22 50
2. Sevilla 22 46
3. Real Betis 22 40
4. Atletico Madrid 21 36
5. Barcelona 21 35
6. Real Sociedad 21 34
7. Villarreal 22 32
8. Rayo Vallecano 21 31
9. Athletic Bilbao 22 31
10. Valencia 22 29
11. Osasuna 22 28
12. Celta Vigo 22 27
13. Espanyol 22 27
14. Granada 22 24
15. Elche 22 23
16. Getafe 22 22
17. Mallorca 21 20
18. Cadiz 22 18
19. Deportivo Alaves 22 17
20. Levante 21 11
Günün Karikatürü Tümü