Ekonomist Dr. Mahfi Eğilmez, küresel ve ulusal ölçekteki gelir adaletsizliğinin ulaştığı tehlikeli boyutları çarpıcı verilerle ortaya koydu. IMF’nin en güncel raporlarına atıfta bulunan Eğilmez, dünya nüfusunun yalnızca yüzde 13,8’ini oluşturan gelişmiş ülkelerin, küresel pastanın yaklaşık yüzde 40'ına el koyduğunu belirtti. Türkiye ise gelir uçurumunun en derin olduğu ülkeler arasında yer alıyor.
Eski Hazine Müsteşarı ve iktisatçı Dr. Mahfi Eğilmez, kendisine ait blog sitesinde kaleme aldığı “Küresel Gelir Dağılımı Berbat Durumda” başlıklı makalesinde, dünya genelinde zengin ile fakir arasındaki makasın hem makro hem de mikro düzeyde hızla açıldığı uyarısında bulundu. Gelir dağılımındaki bu asimetrik yapının, yapısal bir küresel krize zemin hazırladığını ifade eden Eğilmez, uluslararası istatistikler üzerinden küresel sistemin röntgenini çekti.
GİNİ KATSAYISI NE SÖYLÜYOR? TÜRKİYE "UÇURUM" GRUBUNDA
Eğilmez, analizinde gelir dağılımındaki adaleti ölçmek için kullanılan küresel standart Gini katsayısını temel aldı. Matematiksel olarak 0’a yaklaştıkça tam eşitliği, 1’e yaklaştıkça ise mutlak adaletsizliği simgeleyen bu göstergede dünya ortalaması 0,33 seviyesinde seyrediyor. Ancak ülkeler bazındaki makas korkutucu cinsten:
En Adaletli Ülkeler: Belarus ve Slovakya, 0,24 katsayısıyla servetin en eşit bölüşüldüğü toplumlar olarak öne çıkıyor.
En Adaletsiz Ülkeler: Güney Afrika ve Kolombiya, 0,54 ile gelir uçurumunun zirvesinde yer alıyor.
Türkiye ve ABD Aynı Kulvarda: Türkiye, 0,44’lük Gini katsayısıyla gelir adaletsizliğinin en yüksek olduğu kırılgan ülkeler grubunda bulunuyor. Dünyanın en büyük ekonomisi ABD de 0,42 ile Türkiye’ye benzer bir tablonun içinde yer alırken, Çin 0,36 ile küresel ortalamanın hafif üzerinde seyrediyor.
AZINLIĞIN MUTLU DÜNYASI: KÜRESEL GELİR GELİŞMİŞ ÜLKELERE AKIYOR
Makalesinde IMF’nin Nisan 2026 Dünya Ekonomik Görünüm (WEO) raporu verilerini masaya yatıran Eğilmez, küresel kaynakların bölüşümündeki adaletsizliği şu sarsıcı nüfus-gelir oranlarıyla özetledi:
IMF’nin Nisan 2026 Dünya Ekonomik Görünüm (WEO) verilerine atıfta bulunan Eğilmez, dünya nüfusunun yalnızca yüzde 13,8’ini oluşturan 43 gelişmiş ekonominin küresel gelirin yüzde 39,6’sını aldığını belirtti.
Buna karşılık dünya nüfusunun yüzde 86,1’ini barındıran gelişmekte olan ülkelerin küresel gelirin sadece yüzde 60,1’ine sahip olduğunu kaydetti.
Veriler, dünya nüfusunun kahredici bir çoğunluğunu oluşturan milyarlarca insanın, üretilen toplam refahın yarısından biraz fazlasıyla yetinmek zorunda kaldığını tescilliyor.
"GERÇEK TABLO GÖRÜNENDEN ÇOK DAHA KARANLIK"
Mahfi Eğilmez, paylaşılan bu istatistiklerin dahi durumu tam olarak yansıtmadığını, illüzyonel bir iyimserlik barındırdığını savunuyor. Söz konusu hesaplamaların Satın Alma Gücü Paritesi (SGP) baz alınarak yapıldığına dikkat çeken deneyimli ekonomist, bu yöntemin gelişmekte olan ülkelerin fiili gelir payını suni olarak yüksek gösterdiğini belirtti.
Eğilmez, nominal kurlar ve çıplak gelir verileri hesaba katıldığında, dünya genelindeki gerçek eşitsizliğin ve yoksulluk sınırının bu raporda görünenden çok daha derin ve yapısal olduğunu vurgulayarak yazısını noktaladı.
Kaynak: Karar