AKP döneminde, “Kaynak transferinin kestirme yolu” olarak nitelendirilen, “Müteahhitlik giderleri” kapsamında yapılan toplam ödeme tutarı açığa çıktı. 2026’nın Ocak-Mayıs döneminde karayolları ve hastane ihaleleri başta olmak üzere, kamu bütçesinden müteahhitlere 198,5 milyar TL aktarıldığı belirlendi.
AKP hükümetleri döneminde kamu projelerinin önemli bir bölümünün, “Müteahhitlere rant aktarma aracı" olduğu iddia ediliyor.
Dev kamu ihalelerinin büyük bölümü iktidara yakın şirketlere verilirken bir türlü tamamlanamayan ve maliyeti katlanarak artan projeler nedeniyle de şirketlerin kasası doldu taştı.
Sayıştay, çok sayıda büyük kamu projesi için “Devletin kendi imkânları ile yapılabilir durumdayken dışarıdan hizmet satın alındı” tespitinde bulundu.
Kamuoyunda, “Müteahhitlere kaynak transferinin en kestirme yolu” olarak tanımlanan ihalelerin başında karayolu ve demiryolu ihaleleri ile sağlık tesisi yapımı ihaleleri geldi.
Sayıştay’ın denetim raporlarına, “Rantın ve kayırmanın belgesi” olarak yansıyan denetim bulgularında altı çizilen ihaleler ile müteahhitler adeta ihya edildi.
FAHİŞ ÖDEME
Yurttaşın vergileriyle oluşturulan bütçeden müteahhitlere aktarılan kaynağın büyüklüğü, “Müteahhitlik giderleri” adı altında paylaşılan veriye yansıdı.
Kamunun müteahhitlik giderlerinin Ocak-Mayıs 2026 döneminde 200 milyar TL’ye dayandığı görüldü.
Bütçe giderlerine göre, 2026 yılının Ocak-Mayıs döneminde 198 milyar 522 milyon 872 bin TL’lik müteahhitlik giderine imza atıldı.
Toplam 198,5 milyar TL’lik müteahhitlik giderinin 44 milyar 798 milyon 634 bin TL’si karayolu müteahhitlerine yapılan ödemelerden oluştu.
Kamu hizmet binalarının yapımını üstlenen müteahhitlere bütçeden aktarılan para ise kayıtlara, 20 milyar 303 milyon 947 bin TL olarak geçti.
DEMİRYOLU VE HASTANELER
BirGün'den Mustafa Bildircin'in haberine göre, Toplam 25 kalemde gerçekleşen 198,5 milyar TL’lik dev müteahhitlik giderinin içinde demiryolu ve hastane projeleri kapsamında yapılan ödemeler de yer aldı.
Demiryolu müteahhitlerinin bütçeden aldığı pay 18 milyar 13 milyon 874 bin TL, hastane müteahhitlerinin bütçeden aldığı pay ise 25 milyar 62 milyon 177 bin TL oldu.
SAYIŞTAY’DAN UYARI
Sayıştay, kamu kurumlarının asli görevleri kapsamında olan işleri kendi personeliyle ve öz kaynaklarıyla yapabilecekken dışarıdan hizmet alımı yoluyla temin etmesini çoğu zaman, “Mevzuata aykırı” ve “Kamu zararı” olarak nitelendiriyor.
Kurumların kendi kadrosunda bulunan mühendis, tekniker ve büro personelinin danışmanlık, raporlama, proje çiziminin yanı sıra yapım işlerini de üstlenebilecek kapasitede olduğu vurgulanıyor.
İdarelerin kendi bünyesinde yapabileceği bir iş için gereksiz yere dışarıya ödeme yapmasının, “Kamu kaynağında haksız eksilmeye neden olduğu” belirtiliyor. Kamuya dışarıdan alınan hizmetlerin büyük bölümü ise Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’ne aykırı olduğu gerekçesiyle denetimlere takılıyor.