ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları Ortadoğu’da büyük bir gerilimin ateşini yaktı. İran’a yönelik ortak saldırının arka planı ortaya çıkarken ABD’nin önde gelen yayın organı New York Times gazetesi, İran’a saldırı planlarının 2 ay sürdüğünü ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a saldırması için çok çaba sarf ettiğini yazdı.
ABD ve İsrail’in İran'a yönelik başlattığı saldırılar, bölgedeki büyük gerilimin fişeğini ateşlerken tüm dünyanın gözü Ortadoğu’da. İran’a, ABD ve İsrail’in ortak saldırıları devam ederken İran da, saldırılara misilleme yaparak karşılık veriyor.
Bölgedeki çatışma ortamı sürerken ABD ve İsrail’in İran saldırılarının arka planı ortaya çıktı. ABD’nin önde gelen yayın organlarından biri olan New York Times (NYT) gazetesi, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik saldırı kararında İsrail Başbakanı Netanyahu’nun belirleyici bir rol oynadığını belirtti.
Gazetede yayımlanan ve birçok Amerikalı, İsrailli ve İranlı yetkiliye dayandırılan analizde, ABD’nin İsrail’le birlikte İran’a saldırma sürecinin perde arkası açıklandı.
“NETANYAHU İKNA EDEBİLMEK İÇİN ÇOK ÇABA SARF ETTİ”
Yapılan analizde, “Başkan Trump’ın İran’da askeri harekete sıcak bakması, diplomatik müzakereleri sonlandırmaya kararlı İsrail lideri tarafından teşvik edildi. Başkanın danışmanlarından çok azı buna karşı çıktı” ifadelerine yer verildi. Trump ile Netanyahu’nun 11 Şubat günü, Oval Ofis’te basına kapalı olarak yaptığı görüşmede, İsrail Başbakanı Netanyahu’nun Trump’ı İran’a karşı askeri adım atmaya ikna etmek için yoğun çaba gösterdiği aktarıldı.
Söz konusu buluşmada iki liderin sadece savaş ihtimalini değil, olası bir saldırının zamanlamasını da görüştüğü ifade edildi. Analizde, Trump’ın İran’a yönelik güç kullanımına razı olmasında, Venezuela’da Nicolas Maduro’ya karşı yürütülen askeri operasyonun ardından oluşan “özgüvenin” de etkili olduğu kaydedildi.
“NETANYAHU İÇİN ZAFERDİ”
Halktv'nin haberine göre, Analizde, “Netanyahu için zaferdi” başlığı altında, “ABD’nin İran’a saldırı kararı, aylardır Trump’a zayıflamış bir rejimin hedef alınması gerektiğini savunan Netanyahu açısından bir zafer anlamına geliyordu” ifadelerine yer verildi.
“Aralık ayında Trump’ın Mar-a-Lago’daki malikanesinde yapılan toplantıda Netanyahu, İsrail’in önümüzdeki aylarda İran’ın füze üslerini vurabilmesi için Başkan’dan onay istemişti.” ifadelerinin kullanıldığı yazıda, “İki ay sonra ise daha kapsamlı bir sonuç elde etti; İran rejimini devirmeyi amaçlayan bir savaşta tam ortaklık.” denildi.
“BÜYÜK VE HIZLI HAREKET EDELİM”
Aynı zamanda, başlangıçta İran’a karşı askeri müdahaleye mesafeli duran Başkan Yardımcısı JD Vance’in son dönemde operasyonu güçlü biçimde desteklediğine de dikkat çekilen analizde, Beyaz Saray’daki Durum Odası toplantısında Vance’in “büyük ve hızlı hareket edelim” ifadelerini kullandığı bildirildi.
Ocak ayının sonundan itibaren savaş senaryoları üzerinde çalışan ABD ordusunun, Trump’a genişletilmiş askeri seçenekler sunduğu; şubat ortasına gelindiğinde Pentagon’un birkaç haftalık bir operasyonu sürdürebilecek kapasiteyi oluşturduğu belirtildi. 18 Şubat günü yapılan bir başka Durum Odası toplantısında ise Genelkurmay Başkanı Orgeneral John Caine’in, İran’ı müzakere masasına zorlamak hedefiyle sınırlı bir saldırı ile rejimi devirmeyi amaçlayan daha kapsamlı bir harekât seçeneklerini değerlendirdiği kaydedildi.
“BAZI İSİMLER TRUMP’I UYARDI”
New York Times’ın analizinde, Cumhuriyetçi kanattan bazı isimlerin ise Trump’ı uyardığı da belirtilirken özellikle Tucker Carlson’ın Oval Ofis’te Trump’la yaptığı görüşmede, “ABD’nin İran’la savaşa girmesi halinde Amerikan askerleri, enerji fiyatları ve bölgedeki Arap müttefikler açısından ciddi riskler doğabileceğini” söylediği aktarıldı.
Carlson’ın ayrıca, Washington’ın sadece İsrail’in talebi doğrultusunda hareket etmemesi ve “İsrail tarafından köşeye sıkıştırılmaması gerektiğini” savunduğu ifade edildi. Yazıda, CIA'nın İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’in yerini tespit ederek bu bilgiyi İsrail istihbaratıyla paylaştığı ve saldırının İsrail tarafından düzenlediği de bildirildi.
New York Times’a konuşan 4 İranlı yetkili ise, İran'ın gündüz saatlerinde bir saldırı ihtimalini düşük gördüğünü ifade etti. İranlı yetkililer, Hamaney’in yakın çevresine “savaş çıkması halinde, tarihte saklanan bir lider olarak yargılanmaktansa yerinde kalıp şehit olmayı tercih edeceğini” ilettiğini belirtti.