Abdulbaki Erdoğmuş Yazdı:Değişim Mümkün mü?

Değişim insandan başlar. Bu nedenle insan da bir şeyler değiştirmek istediğinde önce kendisinden başlamak zorundadır. İnsan medenileşmeden medeniyet inşa edebilir mi?

YAZARLAR 14.04.2021, 15:24
Abdulbaki Erdoğmuş Yazdı:Değişim Mümkün mü?

Değişim Mümkün mü?

Değişim bir süreçtir, baskılandığında veya engellendiğinde sadece yavaşlar ve başka mecralara akarak yolunu bulur. Bu nedenle zamanın ruhunu ıskalamamak için değişimin kendi doğal mecrasında akışını sağlamak gerekir.

Değişim insandan başlar. Bu nedenle insan da bir şeyler değiştirmek istediğinde önce kendisinden başlamak zorundadır. İnsan medenileşmeden medeniyet inşa edebilir mi?

Bireyler de, toplumlar da hep aynı kalamaz. Değişim için izin de, fetva da aranmaz. Bu bağlamda devletlerin de, inançların da değişimi uzun süre engellemeye hakları da, güçleri de olmaz. Devletler de, dinler de değişime müdahale etmeden yardımcı olmaları, değişim kanallarını açık tutmaları ve yolu aydınlatmaları gerekir.

Değişimi baskı ve zorla engellemek kadar, değişimi baskı ve zorla gerçekleştirmek de sağlıklı bir yöntem ve yol değildir. Esas itibariyle değişim; insanın zamanın ruhuna uygun olarak kendisini bulma, yenileme ve kendi olarak yola devam etmesidir. Kendi olmak, başkalarından farklı olmayı da gerektirebilir. Bu nedenle değişik olma hakkı da değişim kadar gereklidir.

İslam düşüncesinde değişim, doğrudan bireyin ve toplumun kendi özgür iradeleriyle gerçekleştirmesi gereken bir olgudur.

“Bir toplumu oluşturan fertler kendi iç dünyalarındakini değiştirinceye kadar, Allah onların oluşturduğu toplumu değiştirmez” (Rad/13:11)

(Resûlüm!) Eğer Rabbin dileseydi, yeryüzündekilerin hepsi elbette iman ederlerdi. O halde sen, inanmaları için insanları zorlayacak mısın? (Yunus/99)

İslami araştırmalar profesörü Vincent Cornel; “Toplum mühendisleri işe “dışarıdan” başlar, siyasi ve sosyal sistemler oluşturur, sonra içeriye, bireye doğru nüfuz ederler. Tanrı ise, işe önce bireyi değiştirerek yani “içeriden” başlar.”

İçerden değişim, zihinsel ve düşünsel değişim dış dünyayla, evrensel değerlerle ve zamanın ruhuyla uyumlu olmayı gerekli hale getirir. Çünkü yüzleşme, sorgulama, düşünme ve anlama üzerine inşa edilir. Dönemin koşullarına göre şekillenir.

Bugün için değişimin itici gücü özgürlük-eşitli-adalet-bilim-özgür ve nitelikli eğitim-sivilleşmek ve demokratik siyasettir. Sivil Siyaset kültürü geliştikçe, güçlendikçe değişim ve demokrasi talebi de, hak ve özgürlükler mücadelesi de toplumsallaşarak güçlenecektir. Çağımızın değişim yolculuğunu belirleyen kurallar böyle şekillenmektedir.

Ortaçağ Müslüman bilim adamı İbn Haldun: “Koşullarda genel bir değişiklik olduğunda, sanki bütün yaratılış değişmiş, bütün dünya farklılaşmış gibi olur.”

Buna göre, koşullar değiştiğinde mücadele yöntemi de değişmek zorundadır. Örneğin 21. Yüzyılın koşullarında devletlerin baskı ve şiddet uygulamaları, sadece şiddete maruz kalanları değil, toplumun tamamını, bazen de uluslararası toplumları da olumsuz etkilemektedir.

 Benzer durum, devlete karşı şiddet kullanılması için de geçerlidir. Çağımız, şiddet ve silahlı mücadele ile özgürlük elde etmeye imkân vermemektedir. Bu durumda değişim; zamanın ruhuna ve çağın koşullarına uygun olarak şiddetin her türlü yönteminden uzak durmakla ancak sağlıklı gerçekleşebilir.

Kuşkusuz devlet ve siyaset de toplum gibi sürekli bir değişim ve yenilenme ihtiyacı içindedir. Değişim ve dönüşümü çağın koşullarına göre gerçekleştiremeyen devletler, çağı yönetmek bir tarafa, çağın enkazı altında kalmaya mahkûm olurlar.  

Akıl, bilim, teknoloji, evrensellik gibi zamanın ruhunu oluşturan ilkelerden yoksun devlet ve siyasetin değişim karşısında kutsallara sığınmaktan başka çareleri kalmamıştır. Toplumsal değişimi ancak pazara çıkardıkları kutsallarla ve kutsallar üzerine ettikleri yeminlerle engelleyerek varlıklarını sürdürebilmektedirler.

Kutsallarla aldatmak mümkündür ancak kutsallarla zamanın ruhuna uygun bir değişim sağlamak mümkün değildir. Değişmeden var olmak ise çağın dışında kalmayı içselleştirmekle ancak mümkündür. Bugün Müslüman coğrafyasının ve Müslüman çoğunluğunun yaşadıkları tam da budur.

William Shakspeare (1564-1616), bu tür aldatmaları şöyle tanımlar:

Çöpçatanlar gibidir bu yeminler,

Aslında çirkin istekler peşindeler.

Kutsal biçimlere bürünmeleri

Daha iyi aldatmak içindir insanı.

(Hamlet-sh:24)

Abdulbaki Erdoğmuş

Yorumlar (0)
20
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 16 Haziran 2021
İmsak 03:24
Güneş 05:24
Öğle 13:10
İkindi 17:10
Akşam 20:45
Yatsı 22:36
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30
Günün Karikatürü Tümü