Uzun Süredir Kapalı Olan Kapılar Zamla Açılacak

Yeme içme zinciri Happy Moon’un yönetim kurulu başkanı Hüseyin Aymutlu, sektördeki son durumu anlattı...

EKONOMİ 19.02.2021, 12:56
Uzun Süredir Kapalı Olan Kapılar Zamla Açılacak

Kafe ve restoranların mart ayında açılması bekleniyor. Uzun süredir kapalı olan mekanların işletmecileri sokağa dökülmüş ve artık ekonomik olarak dayanamadıklarını açıklamışlardı.

Bir yanda da kapanan yüzlerce kafe ve restoran, işsiz kalan binlerce insan var.

Peki, mart ayında neler olacak?

Cumhuriyet gazetesi yazarı Jale Özgentürk, bugünkü yazısında işletmelerin kapılarının zamla açılacağını gündeme getirdi.

Yeme içme zinciri Happy Moon’un yönetim kurulu başkanı Hüseyin Aymutlu ile konuşan Jale Özgentürk, sektördeki son durumu anlattı.

İşte yo yazı…

Kapalı dönemde artan maliyetler faturalara yüzde 20’ye yakın zam olarak yansıyacak. Restoranların yüzde 35’i açılamayacak. 1.5 milyon çalışan işsizlik tehlikesinde.

Dünyada mutasyonlarla birlikte salgına ilişkin korkular yeniden depreşti. Virüsün 10 yıl daha hayatımızda olacağı iddiası, üçüncü bir dalganın gündemde olması moralleri bozuyor.

Bu koşullar nedeniyle ekonomik kriz de derinleşiyor. Araştırmalara göre 2021’de dünyada iflas kasırgası yaşanacak. Şirketlerin yüzde 35’i iflas edecek.

İpsos’un yaptığı bir araştırmaya göre Türkiye’de de umutsuzluk artıyor. Halkın yüzde 74’ü salgının bu yıl da bitmeyeceğini düşünüyor. Durumda herhangi olumlu bir iyileşme yok ama hükümet önümüzdeki günlerde normalleşme adımları atacağını açıkladı. Hükümetin açıklamalarına göre mart ayı ortası ya da sonu restoranlar açılacak, nisandan itibaren de turizmde hareketlenme başlayacak.

KURALLAR BELİRSİZ

Yeme içme mekânlarının açılma ihtimali doğdu ama hangi kurallarla açılacak henüz belli değil. Sosyal medyada yer alan iddialara göre bahçenin yüzde 50’si kullanılacak. Gelen müşteri 45 dakika oturabilecek. İç mekânın da yüzde 30’u kullanılabilecek. Mart ayında açılmazsa sektörün ayakta kalamayacağını ve 2.5 milyon kişinin işsiz kalacağını iki ay önce açıklayan yeme içme zinciri Happy Moon’un yönetim kurulu başkanı Hüseyin Aymutlu’yu aradım. Yeni sürece nasıl hazırlandıklarını sordum.

Net kurallar açıklanmadığı için henüz bir hazırlık yapamadıklarını söylüyor. Hükümetin kısa çalışma ödeneğini mart sonuna kadar ödeyeceğini açıkladığını, buna bakarak mart ortası veya sonu açılmayı beklediklerini anlatıyor.

“Planlama yapamıyoruz. Kaç arkadaşımızı çağıracağız, bilmiyoruz” diyen Aymutlu, “Eski şartlarda masalar arası 1.5 metre vardı. O dönem yüzde 35 müşteri kaybı yaşadık. Bu koşullarda kapasite yüzde 70 gibi görünüyor” diyor.

Bu durumda işten çıkarmaların yaşanacağını söyleyen Aymutlu, “Yüzde 50-70’le çalışacağız. Giderler yüzde 100. Bu, bütün işletmeleri mahveder. Ticari risk başlıyor” diye devam ediyor. Bu koşullarda hiçbir işletmenin çalışanların tamamını çağıramayacağını ekliyor ve “Yüzde 50’ye yakın işten çıkarma yaşanır. 1 milyondan fazla çalışan tehlikede” diyor.

EN AZ YÜZDE 10 ZAM

2021 için yatırımların da askıya alındığını anlatan Aymutlu, “Herkeste gelecek kış kapanacak mı korkusu var. Biz de yeni AVM’lerde mağaza açacaktık. İmzalamıyoruz. Eylül ekimi bekleyeceğiz” diyor. Faturalar konusunda da şunları söylüyor Aymutlu:

- Etten bardağa maliyetler arttı. Şu an bizim tedarikçilerden aldığımız fiyat yüzde 15 artmış. Geçen açılışta mönüye zam yapmamıştık. Piyasa açıldıktan sonra rakamlar oturdu. Yüzde 5-6’da oturdu.

- Bizim zincir olarak işimiz daha kolay. Sektörün genelinde iki psikoloji var. Maliyet üzerine fiyat yapanlar, piyasa algısına göre zam yapanlar. Zincirler maliyet üzerinden bakıyor.

- Piyasanın genelinde yüzde 10-15 zam yapılacak gibi görünüyor. Ancak yüzde 35’e yakın mekân açılmayacak. Beni işletmemi devralır mısın, diye arayanlar var.

- Martta restoranlar açılır mı, açılmaz mı?

Salgının seyri bunu gösterecek. Ancak kesin olan bir şey var, tüketicinin faturası ağırlaşırken kapanan işletmeler ile olan 2 milyona yakın çalışana olacak!

BAŞMAN: FİYATLARDA ŞOK YAŞAYACAĞIZ

Yeme içme sektöründe duran hayat, restoranların kapanması ve turizmin bitmesinin darbe vurduğu sektörlerden biri de şarap sektörü oldu. Şarap Üreticileri Derneği Başkanı ve Kavaklıdere Şarapları Yönetim Kurulu üyesi Ali Başman ve yönetim kurulu üyesi Cevza Başman ile online bir buluşma yaptık. Başmanlar hem sektördeki durumu hem de Fransa’da bağ satın alarak global dünyaya açılan Kavaklıdere’deki gelişmeleri anlattı. Ali Başman sektörle ilgili şu bilgileri verdi:

“Salgın döneminde şarap tüketiminde büyük düşüş oldu. Restoranlar kapanınca işimizin yarısı çöktü. Arkasından turizm bitti. Açık kısmı sıfırlandı. Sonuçta restoranlarda içilen şarap evlerde içilecektir diye düşünüldü. Marketlerde satışlar patladı dendi. Bizim için patlamadı. Evet, bir artış oldu ama bu restoran ve otellerde sattığımız rakamın yüzde 25’i ancak gerçekleşti.

İŞLETME SAYISI DÜŞER

Başman mart ayı içinde restoranların açılma ihtimali olduğunu ancak sıkıntılı bir süreç olacağını ekliyor ve “Maliyetler çok arttı. Restoranlarda faturalar yükselecek. Şarap fiyatları da artacak. Fiyatlarda şok yaşayacağız. Ama gelirler o kadar artmadı. İşletme sayıları azalabilir” diyor.

Fransa’da bağ alarak global yolculuğa çıkan Kavaklıdere’nin amacının dünya markası haline gelmek olduğunu söyleyen Cezva Başman ise “Türk üzümlerini dünyaya tanıtmak istiyoruz. Çok başarılı üzümlerimiz var. Ama 10 milyon doları bir türlü aşamayan ihracatımız var. Milli politika olmalı” diye konuştu.

Yorumlar (0)
21
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 24 Temmuz 2021
İmsak 03:55
Güneş 05:45
Öğle 13:16
İkindi 17:12
Akşam 20:37
Yatsı 22:18
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30
Günün Karikatürü Tümü