Sanayici: Zamlar Maliyet Hesaplarını Bozdu, Yeni Zamlar Kaçınılmaz

İş dünyası, zamların oran ve takvim olarak öngörülebilir olmaması nedeniyle maliyet hesabı yapamıyor. Pek çok üretici son zamları fiyatlarına yansıtmak…

EKONOMİ 03.01.2022, 21:59
Sanayici: Zamlar Maliyet Hesaplarını Bozdu, Yeni Zamlar Kaçınılmaz

İş dünyası, zamların oran ve takvim olarak öngörülebilir olmaması nedeniyle maliyet hesabı yapamıyor. Pek çok üretici son zamları fiyatlarına yansıtmak zorunda kalacağını söylerken, bu fiyat artışlarının ilk çeyrekte enflasyona yukarı yönlü etkisinin olması bekleniyor.

Yeni yılın ilk gününe damgasını vuran enerji zamları iş dünyasında da geniş yankı buldu. Sanayicilerin büyük kısmı bu yönde bir zammı beklediklerini söylerken, zammın oranı ve zamanlaması konusunda takvimin önceden belirtilmemesinin maliyet hesabı yapmayı güçleştirdiğini vurguluyor. Aynı zamanda son enerji zamlarına yönelik yapılacak yeni fiyatlamalarının ilk çeyrekte enfl asyonu bir miktar yukarıya çekeceğine de kesin gözüyle bakılıyor.

Dünya’dan Merve Yiğitcan’ın haberine göre enerji zamlarının değerlendiren sektör temsilcileri küreselde yüksek seyreden enerji fiyatlarının Türkiye’de düşük kalmasının pek mümkün olmadığa dikkat çekerken, devletin enerji sübvansiyon mekanizmasının daha şeff af bir şekilde yeniden tasarlaması noktasında görüş bildirdiler. Enerji maliyetlerinin bu denli arttığı bir dönemde yeşil enerji yatırımlarının daha da öne çıktığını savunan sanayiciler, özellikle yenilenebilir enerjinin finansmanın konusunda yeni teşvikler beklediklerini belirtiyor.

Türkiye Makine Federasyonu (MAKFED) Başkanı Adnan Dalgakıran, kimsenin zamları ya da ilave maliyet artışlarını güzel karşılamayacağını, ancak tüm dünyada yüksek enerji fiyatlarının bir gerçek olduğuna dikkat çekti.

Türkiye’nin enerjide pek çok ülke gibi dışa bağımlı olduğuna dikkat çeken Dalgakıran, “Dışarıda artan fiyatların bizim maliyetlerimize yansımaması mümkün değil. Hele ki bizim gibi sübvanse kaynağı olmayan bir ülke için yansıtmamak imkansız” dedi. Enerjinin sübvansiyonu konusunun yeniden ele alınması gerektiğini savunan Dalgakıran, “Türkiye’deki elektrik, doğalgaz ve petrol fiyatları dünya fiyatlarının çok altındaydı ama buna rağmen şikayet vardı. Oysa Türkiye’nin Avrupa’dan daha uyguna fiyata verme imkanı yok. Zaten enerji fiyatlarının bu seviyelere gelmesi bekleniyordu. Burada yeni ve şeff af bir sübvansiyon sistemi tasarlamalıyız. Bazı sektörlerin maliyetleri içinde enerjinin payı düşük, bazılarının ise yüksek. Burada stratejik sektörler belirlenebilir. Bunlara daha uygun enerji verilebilir. Ancak bunun ölçümü de yapılmalı ve şeff af şekilde paylaşılmalı. Yoksa her yere verilen teşvik hiçbir şekilde teşvik anlamına gelmez” ifadelerini kullandı. “Bu enerji fiyatları bizim gerçeğimiz” diyen Dalgakıran, “Sadece bizde uzun süre fiyatlara yansıtılmadı. Şimdi ise hepsi birden bindirildi. Bu gerçeği görmeliyiz. İşimize geldiği yerde konuşup işimize gelmediği noktada konuşmamak iş dünyasının gönüllüğünü ve prestijini zayıfl atıyor” şeklinde konuştu.

“Fiyat artışları kaçınılmaz”

TOBB Demir ve Demir Dışı Metaller Sektör Meclis Başkanı Veysel Yayan ise enerji fiyatları dünyanın her yerinde pahalı olduğunu, bunun göz ardı edilemeyeceğini belirterek, “Türkiye’nin de hazine bütçesinden bunu karşılaması mümkün değil. Mümkün olduğu kadar bireysel tüketici ve sanayici arasında dengeli dağıtmak kaydıyla bu fiyat yükselişleri kaçınılmaz gibi görünüyor” dedi.

Devletin enerji sübvansiyonunu kademeli olarak azalttığına değinen Yayan, “Bunu anlıyoruz. Ama nasıl yaparsa yapsın enerji veremez hale gelmesin. Bizim sektör için en önemlisi enerjinin temini. Bulunmaya enerji en pahalı enerji. Enerji yetersizliği yüzünde durmak zorunda olmanın maliyeti çok yüksek oluyor. Bununla aralıkta karşılaştık, bir daha istemiyoruz. Bedeli neyse o enerjinin bulunmasını istiyoruz, bunun zararları daha fazla oluyor” dedi. Enerjiyi kullanan sektörler üzerinden YEK-DEM kapsamında devletin yeşil enerjiyi teşvik ettiğini kaydeden Yayan, “Biz de kademeli olarak bunun bizim sırtımızdan alınıp devlet bütçesinden karşılanmasını istiyoruz. Zaten enerjinin pahalı olduğu ortamda bir de yenilenebilir enerji için sektörlerin üzerinden kaynak üretmeye çalışmak yanlış” ifadelerini kullandı.

“Zam sonrası fiyatların rekabetçiliği önemli”

TOBB, Plastik, Kauçuk, Kompozit Sanayi Meclis Başkanı Yavuz Eroğlu da, zamları değerlendirirken rekabetçilik vurgusu yaptı. Sanayici için bir şeyin fiyatının azlığı çokluğu değil rekabetçiliğinin önemli olduğuna dikkat çeken Eroğlu, “Şimdi Avrupa’da mal sattığım ülkelerde enerji fiyatlar ne ona bakacağım. Türkiye için hala rekabetçi mi değil mi bu önemli” dedi. Son dönemde Türkiye’nin enerji fiyatlarının Avrupa’ya göre özellikle çok ucuz kaldığını kaydeden Eroğlu, “Yüksek oranda bir zam yapıldı. Eğer hala bu konuda rekabetçiyse fiyatlarımız ve uzun bir süre de zam yapılmayacaksa biz bunu hesaplar önümüze bakarız. Her gün zam olması bizler için daha kötü. Öngörülebilirlik için bu önemli” diye konuştu.

“Rekabet gücümüzü etkiliyor”

İstanbul Demir ve Demir Dışı Metaller İhracatçıları Birliği Başkan Vekili Çetin Tecdelioğlu, hırdavat sektöründe elektrik ve doğalgaz maliyetinin yüzdesinin yüksek olduğunu, bir anda yapılan bu zamların rekabet güçlerini ciddi oranda etkileyeceğini kaydetti. “Zamana yayılıp yapılsaydı bizde maliyetlerimize zaman içinde giydirirdik. Ama aniden olunca olumsuz etkileniyoruz” diyen Tecdelioğlu, “İşletmelerimiz içinde çok fazla tasarruf noktaları var. Bunlara odaklanacağız. Aynı zamanda yeşil enerji yatırımlarımızı artıracağımız bir dönem olacak. Bu konuda da yeni teşvik bekliyoruz. Devlet özellikle finansal destek sağlarsa sektör yeşil enerji yatırımlarını daha kolay yapar” şeklinde konuştu.

“İhracatta kâr kaybı olarak dönecek”

TOBB Hazır Giyim ve Konfeksiyon Sektör Meclis Başkanı Şeref Fayat, yükselen enerji fiyatlarının sanayi için büyük sıkıntı olduğunu söylerken kasımdan bu yana gerçekleşen doğalgaz ve elektrik zamlarının ortalama yüzde 5 gibi bir ilave maliyeti olacağını kaydetti. Henüz kasım zamlarının maliyet hesabı yapılmışken, son zamlarla beraber enerjide maliyetleri yeniden güncellemek zorunda kalacaklarını kaydeden Fayat, “Bu da rekabette bizi zora sokacak. Tüm maliyetleri yeniden gözden geçirmemize neden olacak. Açıkçası şaşkınız. Yeni yılla beraber maliyetimiz yapıp işimize bakalım derken, şimdi enerji maliyetlerinin toplam maliyetler içindeki payını tekrar hesaplayarak ne fark koyacağız, ona bakacağız. 3 ay önce aldığımız siparişlere bunu yansıtmamız mümkün değil. Enfl asyona da doğrudan etkisi olacak. Özetle bu maliyet artışı ilk çeyrekte dışarıda kar kaybı, içeride de enfl asyon olarak bize dönecek” ifadelerini kullandı.

“Maliyet hesabı yapamıyoruz”

İstanbul Kimyevi Maddeler ve Mamulleri İhracatçıları Birliği (İKMİB) Yönetim Kurulu Üyesi Tayfun Koçak, bir süredir dövizde yaşanan ani hareketler nedeniyle sanayici ve ihracatçıların fi yatlamada zorluk çektiğini söylerken, “Şimdi artan enerji maliyetleri de bir yük getirdi. Sanayici olarak maliyet hesabı yapmakta çok zorlanıyoruz” dedi. Akaryakıt ve köprü geçiş ücretlerine yapılan zamların da üreticileri etkileyeceğini kaydeden Koçak, “Bu zamlar da lojistik ve nakliye zamlarını da beraberinde gelecek. 2022’yi bu zamlarla karşılamak bizim için hoş olmadı” şeklinde konuştu.

“Zamlar öngörülebilir olmalı”

Armatür Derneği Başkanı Gökhan Turhan, tüm dünyada hissedilen enerji krizinden dolayı fi yat artışlarını beklediklerini, zamlara rağmen enerji fi yatlarının hala Avrupa’dan düşük olduğunu kaydetti. Bundan sonra da fi yatların artacağına işaret eden Turhan, “Hala devlet tarafından enerji destekleniyor. Burada sorun ev elektriği ile sanayi elektriğinin farklı olması. Bence sanayi elektriğinde ücretlendirme daha ucuz ya da en azından aynı olmalı. Ekonominin ayakta kalması için sanayinin üretmesi lazım” dedi. Fiyat artışlarının öngörülebilir olmasının daha iyi olacağına dikkat çeken Turhan, “Zamların ne kadar olacağını bilsek ya da kademeli olarak gelse daha iyi olabilir” diye konuştu.

patronlardunyasi.com

Yorumlar (0)
5
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 18 Ocak 2022
İmsak 06:49
Güneş 08:19
Öğle 13:19
İkindi 15:48
Akşam 18:10
Yatsı 19:34
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 21 50
2. Konyaspor 20 39
3. Hatayspor 21 35
4. Başakşehir 20 34
5. Adana Demirspor 21 34
6. Fenerbahçe 21 33
7. Beşiktaş 21 32
8. Alanyaspor 21 32
9. Gaziantep FK 21 31
10. Sivasspor 21 30
11. Karagümrük 21 30
12. Kayserispor 21 28
13. Galatasaray 21 27
14. Giresunspor 21 25
15. Antalyaspor 21 23
16. Göztepe 21 21
17. Kasımpaşa 21 21
18. Altay 21 18
19. Rizespor 21 18
20. Ö.K Yeni Malatya 21 15
Takımlar O P
1. Ümraniye 20 42
2. Ankaragücü 20 42
3. Erzurumspor 20 38
4. Eyüpspor 20 36
5. Bandırmaspor 20 33
6. İstanbulspor 20 33
7. Adanaspor 20 32
8. Samsunspor 19 30
9. Tuzlaspor 20 27
10. Gençlerbirliği 20 26
11. Manisa Futbol Kulübü 20 25
12. Boluspor 19 24
13. Kocaelispor 20 24
14. Keçiörengücü 20 23
15. Menemen Belediyespor 20 23
16. Altınordu 20 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 20 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 22 56
2. Liverpool 21 45
3. Chelsea 22 43
4. West Ham United 22 37
5. Arsenal 20 35
6. Tottenham 18 33
7. M. United 20 32
8. Wolverhampton Wanderers 20 31
9. Brighton 20 28
10. Leicester City 18 25
11. Crystal Palace 21 24
12. Southampton 21 24
13. Aston Villa 20 23
14. Brentford 21 23
15. Leeds United 20 22
16. Everton 19 19
17. Watford 19 14
18. Norwich City 21 13
19. Newcastle 20 12
20. Burnley 17 11
Takımlar O P
1. Real Madrid 21 49
2. Sevilla 20 44
3. Real Betis 20 34
4. Atletico Madrid 20 33
5. Real Sociedad 20 33
6. Barcelona 20 32
7. Rayo Vallecano 20 31
8. Villarreal 21 29
9. Athletic Bilbao 21 28
10. Valencia 20 28
11. Espanyol 20 26
12. Osasuna 20 25
13. Granada 20 24
14. Celta Vigo 20 23
15. Elche 21 22
16. Mallorca 20 20
17. Getafe 20 18
18. Deportivo Alaves 20 17
19. Cadiz 20 14
20. Levante 20 11
Günün Karikatürü Tümü